Ամուսնալուծությունների թիվն աճել է. որոնք են պատճառները և ինչ դեր կարող են ունենալ սոցիալական կայքերը․ Մարիամ Մեհրաբյան

Բաժանորդագրվեք Zarkerak.am-ի  տելեգրամ ալիքին։

«Հիմա թվային տեխնոլոգիաներով պայմանավորված ամուսնալուծությունների թիվն ավելի շատ է»,- Zarkerak.am-ի հետ զրույցում ասում է «Ժեստ» հոգեբանական և անձի զարգացման կենտրոնի տնօրեն Մարիամ Մեհրաբյանը: 

Նշենք, որ ՀՀ վիճակագրական կոմիտեի տվյալներով՝ 2024-ի հունվար-նոյեմբեր ամիսներին  գրանցվել է ամուսնալուծության 4279 դեպք, 2023-ին նույն ամիսներին՝ 4165: 2024-ի նշված ամիսներին ամուսնությունները կազմել են 14315, մինչևդեռ 2023-ին հունվար-նոյեմբերին՝ 15130: 

Համեմատության համար նշենք, որ օրինակ 2004-ին ամուսնալուծությունների թիվը կազմել է 1968 (ամուսնությունները՝ 16975),  և աստիճանաբար աճելով արդեն 2024-ին հատել 4 հազարի շեմը(ամուսնությունները՝ 18912): 

Մեր զրուցակիցը նկատում է, որ ժամանակի ընթացքում փոխվել են ամուսնալուծությունների հիմնական պատճառները, թվային ժամանակները «թելադրում են» իրենց կանոնները.«Մեր դիտարկման համաձայն՝ եթե պատճառականությունը որպես շղթա ենք սարքում, 1990-ականներից մինչև 2000-ականներ սոցիալ-տնտեսական պատճառը՝ հացի խնդիրն առաջին տեղում էր, կամ նախկինում կհանդիպեինք, որ իրար ավելի քիչ են ճանաչել,  շատ բան ընթացքում է բացահայտվել, անգամ՝ որոշ հիվանդություններ են բաժանության պատճառ դարձել: Բայց այսօր թվարկված պատճառները  հետ են մղվել: Առաջին տեղում  թվային տեխնոլոգիաներով պայմանավորված  պատճառները կարող են լինել, այսօր մարդիկ կարողանում են այդ հացը  ստեղծել, բայց արդեն հեռախոսներից չեն կարողանում դուրս գալ»: 

Ըստ նրա հաճախ ծանոթությունները կարող են լինել սոցիալական կայքերում, կամ սոցիալական կայքերում զույգից մեկը կապվում է այլ  անձի հետ կամ էլ համացանցում տիրող իրավիճակը բերում է ընտանիք.«Շատ մասնագիտությունների մեջ թվային տեխնոլոգիաներով հագեցվածությունը կարող է բերել  ամուսնալուծությունների՝ իրար հետ ժամանակ չանցկացնելը, մշտապես գաջեթների մեջ լինելը:  Ու ստացվում է, որ այդ  ամենը դաստիարակության և ընդհանուր  ընտանիքի  ոճի վրա էլ է անդրադառնում»:  

Հոգեբանն ընդգծում է, որ բաժանությունների աճող վիճակագրության վրա կարող է ազդել կախվածությունների  պատճառականությունը.«Նախկինում,  թերևս, զույգն ավելի համբերատար էր լինում ալկոհոլիկի, թմրամոլի հանդեպ,  այսօր արդեն ավելի արագ կբաժանվեն, որովհետև մեծերից, նաև բժիշկներից  լսում են, որ շատ բաներ անշտկելի են:  Մի տարածված միտք էլ կա, որ եթե չի շտկվում,  կյանքը չպետք է դնել զոհասեղանին,  ասում են՝ դա նրա ընտրությունն է: Թերևս դրա մեջ նաև որոշակի թերապևտիկ միտք կա, որ եթե ինչ-որ բան դժվար շտկելի է, լավ կլինի դա ժամանակին դադարեցնել»:  

«Իրար  չհասկացանք» բաժանվող զույգերից նման արտահայտություն հաճախ կարելի է  լսել, ստացվում է, որ աշխարհին նայելու տարբեր տեսնակյուններն էլ կարող են ի վերջո հանգեցնել բաժանման.«Անգամ նույն ընտանիքում ապրող քույրն ու եղբայրը  չեն կարող միանման լինել և նայել  նույն ուղղությամբ,  ուր մնաց, որ տարբեր ընտանիքներից զույգ կազմող մարդիկ  նայեն միևնույն ուղղությամբ»,- ընդգծում է մասնագետը: 

Ասում է՝ այստեղ մի շատ զգայուն կետ էլ կա՝ օրինակ ՔԿԱԳ-ն հեշտորեն ընդունում է ամուսնալուծության դիմումը, չնայած որ տրվում է երեք ամիս, այսպես ասած, մտածելու ժամանակ, բայց  փոխարենը՝ ավելի քիչ ջանք է գործադրվում կանխարգելման տեսանկյունից.«Այստեղ պետք է ընտանեկան համատեղելիության գործիքակազմը մտնի իր  իրավունքի մեջ»:

Ըստ Մարիամ Մեհրաբյանի, հաճախ ընտանիքի անդամներն էլ կարող են ոչ բարենպաստ ազդեցություն ունենալ զույգի կյանքում ու անգամ ամենաբարի խորհուրդը անկանխատեսելի հետևանք կարող է ունենալ.«Եթե երորրդ անձը լինի մասնագետ՝ ընտանեկան բժիշկ, ընտանեկան հոգեբան, ապա դա միայն կօգնի: Բայց եթե երրորդ անձը  տղայի, աղջկա ծնողներն են,  ընտանիքի անդամներ, ապա սուբյեկտիվ էմոցիոնալ դաշտը լինելու է առաջնային և օգուտը շատ չի լինելու»: 

«Կարող է որոշ զույգերի հաջողվել է ծնողների խորհրդով ընտանիքը պահել, բայց կարելի է երկար բանավիճել այդ պահած ընտանիքը առհասարակ գտա՞վ իր համատեղելիությունը, առաջ շարժվե՞ց, թե  սպոնտան ապրում է, որովհետև մայրիկն է խորհուրդ է տվել, չէ՞ որ բոլորի տանն էլ խնդիրներ կան»:

 

Վերջերս լսում ենք, որ երիտասարդ զույգերին զուգահեռ բաժանվում են տասնյակ տարիների ամուսինները, Մարիամ Մեհրաբյանը երևույթն այսպես է բացատրում.«Անտեսանելի պայմանագիր կա, երբ երեխաները փոքր են լինում կամ   զույգն ունենում է ընդհանուր համատեղ  լուծելու խնդիրներ,   կարողանում է  մինչև 30 տարի էլ  համատեղ ապրել:  Բայց երբ այդ բոլոր խնդիրները չկան, արդեն զույգն անելիք չունի,  կարող է որոշ ապրել իր համար, այդ իր «համարի» մեջ չի մտնում այդ ամուսնական կտորը»: 

«Մարդիկ նաև կարող են վախենալ  հարաբերությոնւներ կառուցելուց, երկար հարաբերությունները շփոթեն ամուր ընտանիքի հետ,  մինչդեռ երկար հարաբերություններ  դեռ չի նշանակում ամուր ընտանիք»: 

Իսկ ի՞նչ խորհուրդ են տալիս մասնագետներն այն զույգին, որը համատեղ կյանքի սցենարն այլևս չի դիտարկում.«Մեր ամենաիմաստուն  խորհրդատուն ժամանակն է:  Բայց ժամանակի  մեջ էլ մարդը պետք է կարողանա ճիշտ մտածել և ճիշտ  գործիքակազմ ընտրել:  Հաճախ մարդիկ իրականում սպոնտան են գնում ամուսնալուծության, իսկ  հաճախ էլ  շատ երկար համբերելուց հետո:  Այդ երկու խոշոր  խմբերը հաշվի առնելով պետք է ասել, որ եթե պայքարում են  ընտանիքը պահելու համար պետք է անպայման շեշտենք ընտանեկան համատեղելիության  ձեռքբերումը:  Իսկ դրա համար ամեն օր պետք է  հարաբերությունների վրա աշխատել և  հարաբերությունների զարգացման համար ներդրում անել»:

Մարիամ Մկրտչյան