Բաժանորդագրվեք Zarkerak.am-ի տելեգրամ ալիքին։
Երկրակեղևում տեղի ունեցող ամենաթույլ ցնցումներն անգամ այստեղ ուշադրությունից չեն վրիպում։ Արդեն 35 տարի Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայության աշխատակիցները շուրջօրյա ռեժիմով իրականացնում են սեյսմոակտիվության մշտադիտարկում՝ հանրությանը տրամադրելով սեյսմիկ իրադարձությունների վերաբերյալ օպերատիվ և հավաստի տեղեկատվություն։
«Սեյսմիկ պաշտպանության ազգային ծառայությունը հիմնադրվել է 1991 թվականի հուլիսի 17-ին՝ Սպիտակի աղետալի երկրաշարժից հետո, երբ պարզ դարձավ, որ չկա որևէ գերատեսչություն, որը կիրականացներ գործողություններ սեյսմիկ պաշտպանության ոլորտում, կհամակարգեր տարբեր գերատեսչությունների աշխատանքը»,- նշում է ՆԳՆ Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայության տնօրեն Սոս Մարգարյանը։
«Նախկինում եղել է Կառավարությանն առընթեր ազգային ծառայություն։ 90-ական թվականների համեմատությամբ՝ հիմա տեխնիկապես շատ առաջ ենք։ Մենք Հայաստանում ստեղծեցինք առաջին թվային կայանների լոկալ ցանցերը, որոնք առաջինն էին նաև Կովկասում»,- ներկայացնում է սեյսմիկ վտանգի գնահատման վարչության փորձագետ Ավետիս Առաքելյանը, ով ծառայությունում է 1992 թվականից։
Սեյսմիկ վտանգի գնահատման վարչության փորձագետ Վալերի Խոնդկարյանի խոսքով՝ Սեյսմիկ պաշտպանության ազգային ծառայությունը ստեղծվել է ամուր հիմքի վրա․ «Մենք եղել ենք տարածաշրջանի լիդերներից»,- նշում է նա։
Ծառայության պատմությունը նաև մարդկանց՝ նրանց մասնագիտական նվիրումի ու պատասխանատվության մասին է։ Մասնագետներ, որոնք ծառայությունում են ձևավորման սկզբից և այսօր իրենց փորձն ու գիտելիքներն են փոխանցում նոր սերնդին։
«Ծառայության աշխատակիցները նվիրյալներ են, հավատարմորեն կատարում են իրենց աշխատանքը»,- նշում է բնակչության հետ տարվող աշխատանքների վարչության պետ Սյուզաննա Կակոյանը։
«Աշխատել ծառայությունում՝ նշանակում է լինել շուրջօրյա աշխատանքի մեջ՝ անկախ նրանից դու այդ պահին աշխատանքի վայրում ես, թե՝ ոչ։ Եթե անհրաժեշտություն կա, բոլորը մի թիմի պես լինում են աշխատավայրում, քանի որ սեյսմիկ իրադարձությունն անկանխատեսելի է»,- նշում է սեյսմիկ վտանգի գնահատման համալիր վարչության պետի տեղակալ Հակոբ Ղազարյանը։
Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայությունն անցել է բարդ, բայց ձեռքբերումներով հարուստ ճանապարհ՝ շարժվելով տեխնոլոգիական առաջընթացին համընթաց, ընդլայնելով կարողությունները, զարգացնելով միջազգային համագործակցությունն ու հզորացնելով գիտական ներուժը։
Ժամանակակից սարքավորումներով համալրվել է սեյսմաերկրաքիմիական անալիտիկ լաբորատորիան։ Հայաֆիկացվել է Եվրոպա-Միջերկրածովյան սեյսմոլոգիական կենտրոնի կողմից մշակված LastQuake հավելվածը, որի միջոցով քաղաքացիները իրական ժամանակում տեղեկություններ են ստանում երկրաշարժերի մասին։ Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայության սեյսմոլոգիական ցանցը միացել է Թվային սեյսմոգրաֆների ցանցերի միջազգային ֆեդերացիայի հարթակին, ինչի արդյունքում հայ մասնագետների սեյսմիկ դիտարկումները դարձել են համաշխարհային սեյսմիկ տվյալների բազայի մաս։ Սրանք ծառայության ձեռքբերումներից մի քանիսն են։ Հայաստանի Հանրապետության և Միջուկային փորձարկումների համապարփակ արգելման պայմանագրի կազմակերպության (CTBTO) համագործակցության շրջանակում՝ օգոստոսին Գառնու երկրաֆիզիկական դիտարանում առաջին անգամ կանցկացվի Արևելյան երկրների համար նախատեսված տարածաշրջանային աշխատաժողովը, ինչը կարևոր իրադարձություն է Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայության համար։
Տարիների ընթացքում վերափոխվել են բնակչության իրազեկվածության բարձրացմանն ուղղված միջոցառումները։ Այսօր ծառայությունը ժամանակակից գործիքակազմով և նորարարական նախաձեռնություններով նպաստում է սեյսմապաշտպանության վարքականոնների տարածմանն ու սեյսմիկ պաշտպանության ոլորտում անվտանգության մշակույթի ձևավորմանը։
«Մենք 35 տարի աշխատել ենք, համահունչ քայլում ենք աշխարհի հետ ու հուսով եմ, որ եկող սերունդը նույնպես նվիրվածությամբ կաշխատի»,- ասում է ծառայության ղեկավար Սոս Մարգարյանը։
35-ամյա Սեյսմիկ պաշտպանության տարածքային ծառայությունը հետայսու էլ շարունակելու է պատմություն կերտել։
